Zamki i pałace

O nich zapomnieć nie można Herbarz tarnogórski

montes Nr 21

N U M E R  2 2  -   W R Z E S I E Ń   2 0 0 6 r.

 

 

Karol Gothard Langhans, Karol Ferdynand Langhans
Ostatnia droga księdza doktora Gustawa Klapucha
Imprezy u Strzelców
O Tarnowskich Górach w parlamencie
Rozmyślania o Górnym Śląsku
Triumfalny pochód czerwonych autobusów
Dożynki
Edukacja regionalna            - II wydanie
Kolejowy jubileusz
Ochotnicy z „Floriana”
„Serdeczni” żegnają lato
Lądowisko helikopterów w Tarnowskich Górach
Śląski humor
Skóra starego Rybki
Hedwig Konopka czy Jadzia Konopczanka?
Węglarze i kuźnicy
Bolesław Lubosz (1928-2001)-śląski literat i poeta
Poeci o smutnej stronie piękna
Wizyty pełne wrażeń
 

 

Hedwig Konopka
czy Jadzia Konopczanka?

Poszukując ciekawych antyków na giełdach staroci i w antykwariatach, natrafiam na interesujące dokumenty, które mogły powstać wyłącznie na terenie przygranicznym. Wśród nich przeważają listy, które wysyłały lub otrzymywały osoby zamieszkałe w naszym powiecie. Unikalność ich polega na wielokulturowości, która królowała u nas jeszcze nie tak dawno.
 

Jakiś czas temu kupiłam pakiecik listów do Hedwig Konopka, bo tak ta Pani otrzymała na chrzcie świętym. Musiało to być około roku 1913, czyli w czasie, gdy Tarnowskie Góry nazywały się Tarnowitz. Jakie ciekawe zestawienie niemieckiego imienia i polskiego nazwiska.

Dziesięć lat później Komunię Świętą przyjmowała już w nowej rzeczywistości. Tarnowskie Góry były od roku polskie, jednak listy do Hedwig Konopki były pisane w języku niemieckim. Na adresach widniała już co prawda nazwa Tarnowskie Góry, ale w listach autorzy używali wyłącznie nazwy niemieckiej miasta Tarnowitz. Z treści listów wynika, że sama Pani Konopka władała biegle językiem niemieckim. Świadczą o tym również następne listy, które przychodziły z Niemiec. Ciekawostką jest to, iż w owym czasie na listach widnieje dalej imię Hedwig, a nie Jadwiga. Imię Jadwiga i listy w języku polskim pojawiają się dopiero po roku 1926, czyli po tak zwanym przewrocie majowym. Powodem tego mógł być fakt, że panna Konopka zaczęła od paru lat uczęszczać do polskiej szkoły. Być może już wcześniej umiała po polsku, ale tego nie udało mi się stwierdzić. Myli się ten kto by przypuszczał, że listy w języku niemieckim przestały przychodzić z polskiej części Górnego Śląska.

Wśród korespondencji jest również wiele kart świątecznych i z życzeniami napisanymi w języku polskim i niemieckim. Ze zdziwieniem oglądałam listy wysyłane z Piekar Wielkich - obecnie Śląskich, napisane po niemiecku i podpisywane przez Hansa Wojciechowskiego, a adresowane do Hedi Konopka (skrót od imienia Hedwig). Z innych listów wynika, że brat Pani Konopki około 1930 roku wyjechał do pracy do Raciborza (Ratibor) na niemiecką stronę Górnego Śląska, do znajomego Josefa Wilczka. Brat i znajomy brata piszą listy wyłącznie w języku niemieckim. Pojawia się również nowa forma imienia - Hedel Konopka.

Listy przychodzą także z polskiej części Górnego Śląska i Polski. Z Katowic na Jadzia Konopka, a ze Strzybnicy na Jadwiga Konopko. Najciekawsze listy przychodziły jednak z Krakowa i Będzina. Były adresowane na Jadwiga lub Jadzia Konopkówna czy Konopczanka Jadzia. Ileż można utworzyć odmian imienia i nazwiska dla jednej osoby? Naprawdę wiele! Sama jestem tym zaskoczona. To jednak mogło się stać tylko u nas, na Górnym Śląsku w Tarnowskich Górach.

Irena Gatys

 

 

 

 

Montes Tarnovicensis

Strona Główna ] Montes Nr 1 ] Montes Nr 2 ] Montes Nr 3 ] Montes Nr 4 ] Montes Wyd.Spec. ] Montes Nr 5 ] Montes Nr 6 ] Montes Nr 7 ] Montes Nr 8 ] Montes Nr 9 ] Montes Nr 10 ] Montes Nr 11 ] Montes Nr 12 ] Montes Nr 13 ] Montes Nr 14 ] Montes Nr 15 ] Montes Nr 16 ] Montes Nr 17 ] Montes Nr 18 ] Montes Nr 19 ] Montes Nr 20 ] Montes Nr 21 ] Montes Nr 22 ] Montes Nr 23 ] Montes Nr 24 ] Montes Nr 25 ] Montes Nr 26 ] Montes Nr 27 ] Montes Nr 28 ] Montes Nr 29 ] Montes Nr 30 ]

Pismo dotyczące historii Tarnowskich Gór, Ziemi Tarnogórskiej i Śląska
Wydawca: Oficyna Monos, 42-600 Tarnowskie Góry, ul. Szpaków 5, tel./fax (032) 384-14-31
e-mail: krzysztof.kudlek@neostrada.pl
Redaktor naczelny: Krzysztof Kudlek

Zapraszamy do współpracy w redagowaniu gazety wszystkich, którym popularyzowanie historii jest szczególnie bliskie

Wszelkie prawa zastrzeżone. Przetwarzanie, kopiowanie i wykorzystywanie tekstów bez zgody wydawcy zabronione
 Copyright © 2004 GM / Projekt i realizacja GM 2004

 

Darmowy licznik odwiedzin

teksty piosenek księgarnia internetowa