Zamki i pałace

O nich zapomnieć nie można Herbarz tarnogórski

Montes Nr 5

N U M E R  6   -   2 2   C Z E R W C A   2 0 0 1 r.

 Montes Nr 7

 

Montes na wakacje
600 lat temu
List z Ameryki
Płyta „Nieznanego żołnierza”
Przywilej herbowy
Fundator Herbu
Profesor Henryk Wójcik
Piekarnia Johanna Balli
Chadecja na ziemi tarnogórskiej w latach 1922-1939 cz. IV
Rys historyczny  wodociągów cz. V
Kolej do Opola
Śląski szmugiel
Srebrny sen Rybki
470 lat Tworoga
Po raz pierwszy na mapie
Kościół w Bobrownikach
Z dziejów hutnictwa nad Małą Panwią cz. III
Papierowe dzieje Kalet
800 lat Rept
Śląsk - ziemia uczona
Rozwój techniki i przemysłu tarnogórskiego cz.II
Tarnogórska prasa cz.III
Tarn. Góry - miastem turystycznym. Koncepcja z lat 30- tych cz.III
Tarnogórskie pieczęcie i herby
Śląskie kamienie cz. V
 

 

Kolej do Opola

Linia kolejowa z Tarnowskich Gór do Opola obchodzić będzie za parę lat jubileusz 150 lecia. Dziś nie wiadomo jeszcze, czy będzie to smutna, czy radosna rocznica. Polskie Koleje Państwowe zastanawiają się bowiem nad zawieszeniem przewozów pasażerskich na tej trasie z powodu małych wpływów ze sprzedaży biletów.




Dworzec kolejowy
(„Historia Tarnowskich Gór”, Tarnowskie Góry 2000)

Budowę kolei żelaznej z Tarnowskich Gór do Opola wzdłuż rzeki Małapanew zamierzano już w projekcie z 1830 roku, jednak nie został on zrealizowany. Pomysł został odgrzany w połowie XIX wieku. Inicjatorem był hrabia A. Renard. W 1855 roku ukonstytuował się komitet budowy kolei opolsko - tarnogórskiej, w skład którego weszli oprócz wspomnianego hrabiego, także książęta Hugon i Adolf von Ratibor. Dekret królewski z 1 grudnia 1856 pozwolił na przystąpienie do robót, które jednak zaczęto już pół roku wcześniej, wiosną.

Otwarcie pierwszego, liczącego 35 km odcinka nastąpiło 12 lutego 1857. Wtedy rozpoczął się ruch towarowy na trasie Tarnowskie Góry - Strzybnica - Tworóg - Zawadzkie. Parenaście miesięcy później, 24 stycznia 1858, oddano do użytku dalszy odcinek od stacji Zawadzkie przez Fosowskie i Ozimek do Opola. Cała trasa liczyła 76 km 875 m. „Koszt budowy linii, zgodnie z przewidywaniami, wyniósł 2 421 905 talarów” - można przeczytać w napisanych pod redakcją Krzysztofa Soidy „Dziejach katowickiego okręgu kolejowego” z 1997. W 1858 roku na Kolei Opolsko - Tarnogórskiej przewieziono 61 463 pasażerów, dwa lata później - 49 151, a w 1865 - 82 511. Trzeba pamiętać, że w tamtym czasie pociągi jeździły o wiele rzadziej, niż obecnie. Przykładowo w rozkładzie z 1861 kursowały tylko po dwa pociągi w każdą stronę dziennie.

Podział Górnego Śląska pomiędzy Niemcy a Polskę po pierwszej wojnie światowej podzielił wiele linii kolejowych, w tym również trasę do Opola. Po stronie polskiej na tej trasie zostały tylko dwie stacje kolejowe - Tarnowskie Góry i Strzybnica. W rozkładzie jazdy na lato 1937 figuruje w sumie szesnaście pociągów na tej trasie w dni robocze. Z Tarnowskich Gór pociągi odjeżdżały o godz. 6.42, 7.50, 12.46, 13.35, 16.16, 17.00, 20.34 oraz 21.15. Podróż planowo trwała od siedmiu do dwunastu minut, w zależności od pociągu. Ze Strzybnicy, podobnie - były trzy pociągi przed południem i pięć po południu. Ze Strzybnicy odjeżdżały też międzynarodowe pociągi do odległej o cztery kilometry niemieckiej stacji Brunneck (dziś: Tworóg Brynek), gdzie można się było przesiąść dalej, w stronę na Vosswalde, czyli Fosowskie. Co ciekawe, w owym czasie rozkładowa odległość z Tarnowskich Gór do Strzybnicy wynosiła 8 km, podczas gdy dziś - 7 km.

Po wojnie cała trasa znalazła się znowu w jednym państwie. Przybyło też połączeń. W sezonie 1967 / 1968 z Tarnowskich Gór w stronę Strzybnicy odjeżdżało 13 pociągów, z tego 6 bezpośrednio do Opola. Podróż do stolicy Górnego Śląska trwała około dwóch godzin, do Strzybnicy - 9 minut.

Bardzo długo linia z Tarnowskich Gór do Opola czekała na elektryfikację. Najpierw, w 1976 zelektryfikowano odcinek Opole - Fosowskie, doprowadzając trakcję do Lublińca. 22 grudnia 1980r. uruchomiono trakcję elektryczną na trasie Tarnowskie Góry - Zawadzkie. Wreszcie dwa lata później cała linia była zelektryfikowana, gdy 21 maja 1982r. zelektryfikowano dziesięciokilometrowy odcinek Zawadzkie - Fosowskie. Nie wpłynęło to znacząco na zwiększenie szybkości przejazdu. Nadal przejazd odcinka Fosowskie - Tarnowskie Góry zabierał około godzinę. Mankamentem linii było to, że na znacznym odcinku do dzisiaj jest ona jednotorowa.

Z czasem za to zmniejszyła się ilość bezpośrednich pociągów do Opola. W rozkładzie jazdy na zimę 1993 i wiosnę 1994 były już tylko dwa bezpośrednie pociągi z Tarnowskich Gór do Opola, a w sezonie 2000 / 2001 - już tylko jeden. Większość pozostałych kończyła bieg na stacji Fosowskie.

Tomasz Rzeczycki

 

 

Zamki i pałace

Brynek
Nakło

Herbarz Tarnogórski

Warkocz - Warkotsch
Wrochem
Blacha

Śląskie rzemiosło

Mistrzowie szewcy

 

Montes Tarnovicensis

Strona Główna ] Montes Nr 1 ] Montes Nr 2 ] Montes Nr 3 ] Montes Nr 4 ] Montes Wyd.Spec. ] Montes Nr 5 ] Montes Nr 6 ] Montes Nr 7 ] Montes Nr 8 ] Montes Nr 9 ] Montes Nr 10 ] Montes Nr 11 ] Montes Nr 12 ] Montes Nr 13 ] Montes Nr 14 ] Montes Nr 15 ] Montes Nr 16 ] Montes Nr 17 ] Montes Nr 18 ] Montes Nr 19 ] Montes Nr 20 ] Montes Nr 21 ] Montes Nr 22 ] Montes Nr 23 ] Montes Nr 24 ] Montes Nr 25 ] Montes Nr 26 ] Montes Nr 27 ] Montes Nr 28 ]

Pismo dotyczące historii Tarnowskich Gór, Ziemi Tarnogórskiej i Śląska
Wydawca: Oficyna Monos, 42-600 Tarnowskie Góry, ul. Szpaków 5, tel./fax (032) 384-14-31
e-mail: krzysztof.kudlek@neostrada.pl
Redaktor naczelny: Krzysztof Kudlek

Zapraszamy do współpracy w redagowaniu gazety wszystkich, którym popularyzowanie historii jest szczególnie bliskie

Wszelkie prawa zastrzeżone. Przetwarzanie, kopiowanie i wykorzystywanie tekstów bez zgody wydawcy zabronione
 Copyright © 2004 GM / Projekt i realizacja GM 2004

 

Darmowy licznik odwiedzin

teksty piosenek księgarnia internetowa