Zamki i pałace

O nich zapomnieć nie można Herbarz tarnogórski

N U M E R  4   -   2 1   G R U D N I A   2 0 0 0 r.

 Montes Wyd. Spec.

 

Święta końca wieku
Przebywał tu Józef Wybicki
Książęcy nagrobek - odnaleziony
800 lat temu
Kolęda w magistracie
Dr Bronisław Hager
Do czytania i oglądania
Huta Sowicka
Dom Pod Lipami
Saskie wizyty i tarnogórskie rachunki
Alfred Karch - kamilianin niezwykły
Dworzec kolejowy
Robert Kurpiun - zapomniany pisarz
Chadecja na ziemi tarnogórskiej w latach 1922-39 cz. II
Tarnowskie Góry - miastem turystycznym. Koncepcja z lat 30- tych
Mistrzowie chleba i ciastek
Rys historyczny  wodociągów cz.III
Hotel z górniczą przeszłością
Bractwo Św. Barbary
Tarnogórska prasa
Plebiscyt 1921r. w Tarnowskich Górach
Kuźnica nauczycielskich kadr
Wojciech Korfanty
Między Polakami a Niemcami
Repty Norbertanów
Pytanie o przyszłość
Gmina Ożarowice
Śląskie kamienie cz. III
 

Minęło prawie 800 lat

Repty Norbertanów

Repty wzmiankowane [były] już w dokumencie papieża Innocentego III z 12 sierpnia 1201r. jako posiadłość podwrocławskiego klasztoru premonstratensów (norbertanów) usytuowanego na Ołbinie.

Niepodobna upierać się, że wieś owa, nazywana w łacińskiej bulli papieskiej „Reptones”, wtedy dopiero zaistniała, choć nie mamy też podstaw źródłowych do twierdzenia, że kilkanaście lat wcześniej stanowiła uposażenie benedyktynów, którzy do 1193 roku rezydowali we wspomnianym podwrocławskim klasztorze. A już zupełnie oddalić należy hipotezy, że Repty powiązane były z cystersami, choć zakon ten posiadał liczne klasztory i na Śląsku.

 

Godło zakonu norbertanów

Wioska zawdzięczała swój dalszy rozwój decyzjom Piastów opolskich, zawartym w dokumentach wystawionych w dziesięcioleciach następnych. W pierwszym z nich, z 1230r., księżna Wiola po śmierci swego męża Kazimierza, wespół ze swymi synami, chcąc zapewnić zbawienie wieczne zmarłemu mężowi uwolniła „Reptow” (tak została określona niniejsza wioska stanowiąca nadal posiadłości norbertanów podwrocławskich) od wszystkich powinności służebnych przyznając jej mieszkańcom wolność od sądów książęcych.

W drugim, z 1247r., znacznie ważniejszym, wydanym we Wrocławiu, Władysław opolski zezwolił owym zakonnikom, jako właścicielom wioski, przenieść „Reptov” na prawo niemieckie, gwarantując jej mieszkańcom wiele nowych praw. Między innymi mają być zwolnieni od obowiązku przyjmowania wysłanników książęcych i ponoszenia kosztów z ich pobytem związanych, od wypraw wojennych i budowania umocnień granicznych, od niektórych dotychczasowych opłat. Nie mają też odtąd podlegać sądownictwu kasztelańskiemu, natomiast przysługiwać ma im prawo do połowu bobrów, rybołówstwa, polowania, wyszynku i mielenia zboża. Zwolnieni zostali również, co istotne, od obowiązku uiszczania poradlnego i podatków na rzecz księcia.

Oczywiście, był to gest przede wszystkim uczyniony wobec klasztoru, najpewniej na prośbę jego opata. Wydaje się jednak, iż przyzwolenie książęce świadczy dobitnie o dynamice rozwoju wsi Repty, które przez to dawały gwarancję odpowiednich dochodów wspólnocie zakonnej. (...)

Interesującym dopełnieniem naszej wiedzy o średniowiecznych Reptach są zapisy naszego dziejopisa Jana Długosza w Księdze uposażeń diecezji krakowskiej (do której wieś i parafia należały do początków XIX wieku). Czytamy w niej o Reptach („Repti”), jako o wsi mającej kościół zbudowany z pięknego kamiennego muru przez niejakiego Henryka z Rept kanonika krakowskiego, a także cmentarz. To wyróżniać mogło parafię od innych, które dość często zadowalać się musiały drewnianą świątynią. Długosz zanotował także imię pana dziedzicznego wioski „Wroczlaus”, ale nie zdołano ustalić patrona świątyni, co w jego zapiskach dość często się powtarzało. Nie znaczy to bynajmniej, by św. Mikołaj nie patronował jeszcze kościołowi.

Oczywiście w drugiej połowie XV wieku, a więc wtedy, gdy nasz dziejopisarz pisał te słowa, budynek kościelny był zupełnie nowy, po zaburzeniu poprzednich, zbudowanych zapewne z drewna. Trudno orzec, dlaczego wybrano dlań patronat św. Mikołaja, dość na tym terenie rzadki, by nie powiedzieć niezwykły

Jan Drabina
Najstarsze informacje źródłowe
o okręgu tarnogórskim, w:
„470 lat Tarnowskich Gór”

 

 

 

Montes Tarnovicensis

Strona Główna ] Montes Nr 1 ] Montes Nr 2 ] Montes Nr 3 ] Montes Nr 4 ] Montes Wyd.Spec. ] Montes Nr 5 ] Montes Nr 6 ] Montes Nr 7 ] Montes Nr 8 ] Montes Nr 9 ] Montes Nr 10 ] Montes Nr 11 ] Montes Nr 12 ] Montes Nr 13 ] Montes Nr 14 ] Montes Nr 15 ] Montes Nr 16 ] Montes Nr 17 ] Montes Nr 18 ] Montes Nr 19 ] Montes Nr 20 ] Montes Nr 21 ] Montes Nr 22 ] Montes Nr 23 ] Montes Nr 24 ] Montes Nr 25 ] Montes Nr 26 ] Montes Nr 27 ]

Pismo dotyczące historii Tarnowskich Gór, Ziemi Tarnogórskiej i Śląska
Wydawca: Oficyna Monos, 42-600 Tarnowskie Góry, ul. Szpaków 5, tel./fax (032) 384-14-31
e-mail: krzysztof.kudlek@neostrada.pl
Redaktor naczelny: Krzysztof Kudlek

Zapraszamy do współpracy w redagowaniu gazety wszystkich, którym popularyzowanie historii jest szczególnie bliskie

Wszelkie prawa zastrzeżone. Przetwarzanie, kopiowanie i wykorzystywanie tekstów bez zgody wydawcy zabronione
 Copyright © 2004 GM / Projekt i realizacja GM 2004

 

Darmowy licznik odwiedzin

teksty piosenek księgarnia internetowa