Zamki i pałace

O nich zapomnieć nie można Herbarz tarnogórski

N U M E R  3   -   9   W R Z E Ś N I A   2 0 0 0 r.

 Montes Nr 4

 

Gwarki, Gwarki
Na biurku hrabiego
Rynek w Tarnowskich Górach
Wspomnienie o ks. Józefie Tischnerze
Prof. Władysław Babirecki - tarnogórska legenda
Maria Pańczyk
Ostatnia wizyta                 polskiego króla
Ela, Władek, Benek...
Pierwszy na Górnym Śląsku
Mistrzowie rzeźnicy i wędliniarze
Idziemy jak Ojce
Pałac w Rybnej
Rys historyczny  wodociągów cz.II
Tarnogórskie Bractwo Strzeleckie
Gmina Krupski Młyn
Gmina Tworóg
Tradycja sięga                     ponad 80 lat
Chemia w mieście
Patron Lasowic
 

 

Rynek w Tarnowskich Górach

Pierwotnie rynek miasta został wytyczony pomiędzy dzisiejszymi ul. Gliwicką, ks. M.Lewka oraz pl. Gwarków. Przy nim mieścił się kościół (pierwotnie protestancki, obecnie katolicki p.w. Św. Św. Piotra i Pawła).


Rynek w początkach wieku.
Fot.: ze zbiorów SMZT

Tutaj także miał siedzibę Urząd Górniczy i Miasta (dziś budynek na zakręcie ul. Gliwickiej, koło targu). Stąd wzięła się nazwa ul. Ratuszowej, której pozornie nazwa jest nieuzasadniona. U zarania dziejów miasta faktycznie prowadziła do Urzędu Miasta. Rozwój miasta był na tyle gwałtowny, że powstała potrzeba wytyczenia nowego rynku. Został on wyznaczony w obecnym miejscy, a dawny obszar został zabudowany. Po starym rynku pozostała ul. Ratuszowa oraz stojący kościół parafialny pozornie na uboczu, niby mniej ważny.

Płyta rynku została wybrukowana w XVI wieku tak zwanymi "kocimi łbami". W roku 1960 oraz 1975 została znacznie przebudowana. W zachodniej części Rynku na kamiennej podmurówce stoi pochodząca z lat 50 XX wieku drewniana konstrukcja ręcznego kołowrotu z daszkiem na słupach krytym gontem. Jest to jedna z dwóch miejskich studni, które istniały w przeszłości na płycie Rynku.

Wokół studni zachowano fragment XIX wiecznego bruku. Został on odtworzony na podstawie starych rycin studni miejskiej i doskonale imituje nawierzchnię Rynku z okresu powstania miasta.
Sama płyta miała kształt trapezu rozszerzającego się w kierunku zachodnim. Z Rynku wybiegało wówczas 8 ulic. W 1548 roku poszerzono go w kierunku wschodnim. Mieścił się na nim: Urząd Górniczy, Sąd, Starostwo Ziemi Bytomskiej i Rada Miejska. Powstały tutaj również liczne kamienice najbogatszych mieszczan - gwarków tamogórskich.

W roku 1858 na pamiątkę założenia miasta przez księcia Jana Opolskiego i margrabiego Jerzego Brandenburczyka wystawiono na rynku krzyż. Wokół niego dnia 3 maja 1923 roku w drugą rocznicę trzeciego powstania śląskiego na pamiątkę trzech powstań o wolność Śląska posadzono 3 "dęby wolności".

Warto jeszcze nadmienić, że pod rynkiem na głębokości około 26 metrów przebiega podkop św. Jakuba, który zaczęto budować w 1563 roku. Celem tego podkopu było odwadnianie i osuszanie pola górniczego. Na północ od miasta w kierunku Sowic podkop ten zawalił się 17 lipca 1573 roku, tworząc tzw. "koński dół". W czasie jego eksploatacji zginęło wielu ludzi oraz koni. Prawdopodobnie ze względu na fakt, że przebiegał on pod rynkiem mieszczanie byli bardzo zaniepokojeni, gdy w roku 1848 na rynku zapadła się ziemia.

Obecnie Rynek ma 108 m długości, 75m szerokości w części zachodniej i 52m w części wschodniej. Stanowi on wspaniałą atrakcję turystyczną miasta.

DaT SeD

 

 

 

Montes Tarnovicensis

Strona Główna ] Montes Nr 1 ] Montes Nr 2 ] Montes Nr 3 ] Montes Nr 4 ] Montes Wyd.Spec. ] Montes Nr 5 ] Montes Nr 6 ] Montes Nr 7 ] Montes Nr 8 ] Montes Nr 9 ] Montes Nr 10 ] Montes Nr 11 ] Montes Nr 12 ] Montes Nr 13 ] Montes Nr 14 ] Montes Nr 15 ] Montes Nr 16 ] Montes Nr 17 ] Montes Nr 18 ] Montes Nr 19 ] Montes Nr 20 ] Montes Nr 21 ] Montes Nr 22 ] Montes Nr 23 ] Montes Nr 24 ] Montes Nr 25 ] Montes Nr 26 ] Montes Nr 27 ]

Pismo dotyczące historii Tarnowskich Gór, Ziemi Tarnogórskiej i Śląska
Wydawca: Oficyna Monos, 42-600 Tarnowskie Góry, ul. Szpaków 5, tel./fax (032) 384-14-31
e-mail: krzysztof.kudlek@neostrada.pl
Redaktor naczelny: Krzysztof Kudlek

Zapraszamy do współpracy w redagowaniu gazety wszystkich, którym popularyzowanie historii jest szczególnie bliskie

Wszelkie prawa zastrzeżone. Przetwarzanie, kopiowanie i wykorzystywanie tekstów bez zgody wydawcy zabronione
 Copyright © 2004 GM / Projekt i realizacja GM 2004

 

Darmowy licznik odwiedzin

teksty piosenek księgarnia internetowa