Zamki i pałace

O nich zapomnieć nie można Herbarz tarnogórski

Montes Nr 10

N U M E R  11   -   2 0   K W I E T N I A   2 0 0 3 r.

 Montes Nr 12

 

Na profesorskim biurku
200 lat temu
Trzeci Ratusz
Zmienne losy Karłuszowca
Wielkanocne zwyczaje
Góra Grojec
Fryderyk Wilhelm hrabia von Reden
Car z wizytą
Ksiądz Franciszek Jastrzębski
Szkolni Inspektorzy cz.II
Biskup Nanker
Stary zamek w Tworogu
Wysiedlenia tarnogórzan
Czerwony krzyż
Śladami Kalidego
Loża Wolnomularzy -       Dom Ludowy
Bractwo Strzeleckie
Rys historyczny  wodociągów cz.X
Michał Dragan - tarnogórski karykaturzysta
Renata a sprawa Śląska
Burmistrzowie Tarnowskich Gór
Kolejarze tarnogórskiej kulturze cz.IV
To tylko legenda
Król August w Tarnowskich Górach
Winiarnia Sedlaczek
O śląskiej wspólnocie
Chrząszczewscy i Koschützki
 

CZĘŚĆ II

Stary zamek w Tworogu

Zamek posiada układ dwutraktowy, w środku z korytarzem. Ok. 1805r. został pomalowany prawdopodobnie przez Adalberta Longiusa Hoeckera.

Wg legendy, pomagali mu napoleońscy żołnierze, będący w tym czasie w niewoli, ponoć to im gwarantowało wcześniejszy powrót do domu. (Konserwator wojewódzki podczas ostatnich oględzin orzekł, że nie widzi żadnego narzuconego francuskiego stylu).

 

Kliknij aby powiększyć [138KB]
Panowie
Tworoga


W niektórych pokojach, fasety na sufitach i polichromia na ścianach przedstawiały rożne motywy mitologiczne, biblijne, krajobrazowe i inne.

Namalowany sielankowy krajobraz, przedstawiający dojazd do „ Zielonego Młyna”, został w naturze dopiero zmieniony przy regulacji rzeki, w połowie ubiegłego wieku.

Książęce apartamenty mieściły się na piętrze, w środkowej części, reszta służyła jako biura administracji książęcej, sądu oraz policji. Na parterze, po prawej stronie była kaplica ewangelicka.

W parku od strony południowej, była dobudowana do zamku obszerna oranżeria. Od strony wschodniej, był tunel łączący zamek z pańską gorzelnią ( dziś sklep „ Karolina”). Do dzisiaj zachowała się część zawalonego, ceglanego tunelu, rozszerzonego ku górze, ze sklepieniem odcinkowo łukowym.

Z czasów panowania hr. Filipa von Colonna istnieje zapis, iż 29/30 listopada 1806r. na placu zamkowym zatrzymało się w deszczową noc, wojsko napoleońskie w sile 60 żołnierzy. Wydarzenie to zanotował ks. Hoscheck już jako proboszcz w Wiśniczu.

Następnymi właścicielami byli od 1807r. ( czyli po przebudowie) Charlotta baronowa von Gastheimb, od 1813r. jej mąż Karol baron von Gastheimb. Natomiast w 1818r. właścicielem Tworoga został hr. Andrzej Renard. Jest to znana i zasłużona postać na Śląsku, między innymi był współinicjatorem i 40% - wym współudziałowcem budowy linii kolejowej Tarnowskie Góry - Opole.

Na jego cześć została nazwana w XIX w. ulica z Brynka przez Tworóg do Kieleczki, przechodząca przez tory. Później została zapomniana. Ponieważ przy drodze do Kieleczki został wybudowany duży zakład i praktycznie nie miał adresu, w 1996r. przywrócono starą nazwę ulicy.

W 1826r. Tworóg nabył książę Adolf zu Hohenlohe - Ingelfingen z Koszęcina. Z tego czasu pochodzi legenda o zamurowanej żywcem w piwnicy służącej, która była przy nadziei.W ten sposób tworogowski zamek ma też swoją białą damę.

Następnym właścicielem od 1873r. był syn Adolfa, książę Fryderyk Wilhelm (wszyscy wyznania ewangelickiego).Zasłynął z tego, że katoliccy poddani nie mogli z nim znaleźć wspólnego języka.
Od 1895r. właścicielem został jedyny syn Fryderyka, książę Karol Gottfried, który z kolei współpracował z Kościołem katolickim i był jego dobrym patronem. I wojna światowa nie wyrządziła zamkowi żadnej krzywdy.

Natomiast III powstanie śląskie dało się zamkowi mocno we znaki.

Pod koniec powstania, w tutejszym zamku, mieściła się kwatera sztabu Grupy „Północ” wojsk powstańczych. Po powstaniu, zamek nadawał się do kapitalnego remontu, który zresztą przeprowadzono. W piwnicach byli przetrzymywani aresztowani członkowie „ Selbstschutzu” i ci, którzy mieli inne zdanie na temat Śląska niż „korfanciorze” (powstańcy). Z tego czasu w pamięci niektórych starszych mieszkańców, zachowała się wyśmiewająca to wydarzenie piosenka: „Korfanty kam geritten auf einem Zigenbock....”.

W holu, na parterze trzymano konie. Po powstaniu Śląsk został podzielony. Tworóg pozostał po niemieckiej stronie, Koszęcin został przydzielony Polsce, tym to sposobem dobra ziemskie księcia Hohenlohe znalazły się w dwóch państwach.

Fryderyk Zgodzaj

 

 

  

Zamek...

 CZĘŚĆ I
CZĘŚĆ II
CZĘŚĆ III

 

Montes Tarnovicensis

Strona Główna ] Montes Nr 1 ] Montes Nr 2 ] Montes Nr 3 ] Montes Nr 4 ] Montes Wyd.Spec. ] Montes Nr 5 ] Montes Nr 6 ] Montes Nr 7 ] Montes Nr 8 ] Montes Nr 9 ] Montes Nr 10 ] Montes Nr 11 ] Montes Nr 12 ] Montes Nr 13 ] Montes Nr 14 ] Montes Nr 15 ] Montes Nr 16 ] Montes Nr 17 ] Montes Nr 18 ] Montes Nr 19 ] Montes Nr 20 ] Montes Nr 21 ] Montes Nr 22 ] Montes Nr 23 ] Montes Nr 24 ] Montes Nr 25 ] Montes Nr 26 ] Montes Nr 27 ] Montes Nr 28 ] Montes Nr 29 ] Montes Nr 30 ]

Pismo dotyczące historii Tarnowskich Gór, Ziemi Tarnogórskiej i Śląska
Wydawca: Oficyna Monos, 42-600 Tarnowskie Góry, ul. Szpaków 5, tel./fax (032) 384-14-31
e-mail: krzysztof.kudlek@neostrada.pl
Redaktor naczelny: Krzysztof Kudlek

Zapraszamy do współpracy w redagowaniu gazety wszystkich, którym popularyzowanie historii jest szczególnie bliskie

Wszelkie prawa zastrzeżone. Przetwarzanie, kopiowanie i wykorzystywanie tekstów bez zgody wydawcy zabronione
 Copyright © 2004 GM / Projekt i realizacja GM 2004

 

Darmowy licznik odwiedzin

teksty piosenek księgarnia internetowa